Journal of Psychological Science

fa بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی مقیاس انگیزش اجتماعی در افراد دارای ناتوانی Investigating the psychometric properties of the social motivation scale in people with disability تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">زمینه: افراد دارای ناتوانی، به دلیل موانع مختلفی که با آن‌ها مواجه‌اند، ممکن است انگیزش کمتری برای مشارکت در فعالیت‌های اجتماعی داشته باشند. بررسی انگیزش اجتماعی در این افراد می‌تواند به شناسایی نیازها، توانمندی‌های آن‌ها و بهبود برنامه‌های حمایتی و مداخله‌ای منجر شود. علی‌رغم اهمیت انگیزش اجتماعی در افراد دارای ناتوانی و لزوم داشتن ابزاری پایا برای سنجش آن، مقیاس استانداردی برای ارزیابی انگیزش اجتماعی افراد دارای ناتوانی در ایران یافت نشد. هدف: این پژوهش با هدف بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی مقیاس انگیزش اجتماعی در افراد دارای ناتوانی در شهر یزد انجام شد. روش: روش پژوهش حاضر توصیفی، از نوع همبستگی بود. جامعۀ آماری پژوهش شامل تمامی افراد 18 تا 40 سال دارای ناتوانی جسمی- حرکتی، روانی و ذهنی در شهر یزد به تعداد 1540 نفر در سال 1403 بود. حجم نمونۀ پژوهش با روش نمونه‌گیری تصادفی ساده، 520 نفر در نظر گرفته شد. ابزارهای جمع‌آوری اطلاعات شامل مقیاس‌های انگیزش اجتماعی (فیلیپس و همکاران، 2021)، مسئولیت‌پذیری اجتماعی (گاف، 1987)، کفایت اجتماعی(فلنر، 1990 ) و احساس تنهایی (دهشیری و همکاران، 1387) بود. تحلیل داده‌ها نیز با روش تحلیل عامل اکتشافی و تأییدی و ضریب آلفای کرونباخ و با استفاده از نرم‌افزارهای SPSS25 و AMOS24 انجام شد.  یافتهها: نتایج نشان داد که انگیزش اجتماعی با مسئولیت‌پذیری و کفایت اجتماعی رابطه مثبت و معنا‌دار (001/0(P<  و با احساس تنهایی رابطۀ معکوس و معنا‌دار (001/0(P< دارد. در بررسی پایایی مقیاس انگیزش اجتماعی، آلفای کرونباخ برای همه خرده مقیاس‌ها از 77/0 بالاتر بود. نتایج تحلیل عامل اکتشافی نشان داد که مقیاس مذکور از اعتبار سازۀ همگرا و واگرا برخوردار است. هم‌چنین تحلیل عاملی تأییدی نیز ساختار 5 عاملی مقیاس انگیزش اجتماعی را تأیید کرد و نشان داد که مدل در نمونه افراد ناتوان ایرانی از برازش مناسب برخودار است. نتیجه‌گیری: با توجه به تأیید پایایی و روایی مقیاس انگیزش اجتماعی در نمونه‌های دارای ناتوانی در ایران، روان‌شناسان می‌توانند از آن در جهت ارزیابی میزان انگیزش اجتماعی افراد دارای ناتوانی استفاده کنند. این ابزار می‌تواند در توسعه و بهبود برنامه‌های حمایتی و مداخله‌ای که هدف آن‌ها ارتقای کیفیت زندگی و افزایش مشارکت اجتماعی افراد ناتوان است، بسیار کمک کننده باشد.</div> <div style="text-align: justify;">Background: People with disability may be less motivated to participate in social activities due to the various barriers they face. Examining social motivation in these individuals can lead to identifying their needs, capabilities, and improving support and intervention programs. Despite the importance of social motivation in people with disability and the need to have a reliable tool to measure it, a standard scale for assessing social motivation in people with disability has not been found in Iran. Aims: This study aimed to investigate the psychometric properties of the social motivation scale in people with disability in Yazd city.    Methods: The method of this research was descriptive and correlational. The statistical population of the study included all individuals aged 18 to 40 with physical, motor, psychological, and mental disabilities in Yazd city, their number in 2024 was 1540. The sample size of the study was 520 people using simple random sampling method. Data collection tools included scales of social motivation (Phillips et al., 2021), Social Responsibility (Guff, 1987), Social Competence (Felner, 1990), and Loneliness Feeling (Dehshiri et al., 2008). Data analysis was performed using Exploratory factor analysis, Confirmatory factor analysis and Cronbach's alpha coefficient using SPSS25 and AMOS24 software. Results: The results showed that social motivation has a positive and significant relationship with responsibility and social competence (P<0.001) and an inverse and significant relationship with loneliness feeling (P<0.001). In examining the reliability of the social motivation scale, Cronbach's alpha for all subscales was above 0.77. The results of exploratory factor analysis showed that the scale has convergent and divergent construct validity. Confirmatory factor analysis also confirmed the 5-factor structure of the social motivation scale and showed that the model has a good fit in the sample of Iranian disabled people. Conclusion: Given the confirmation of the reliability and validity of the Social Motivation Scale in samples with disability in Iran, psychologists can use it to assess the level of social motivation of people with disability. This tool can be very helpful in developing and improving support and intervention programs that aim to improve the quality of life and increase social participation of people with disability.</div> انگیزش اجتماعی,افراد مبتلا به ناتوانی جسمی- حرکتی, روانی و ذهنی motivation, people with disability, physical- motor, psychological, and mental disabilities. 305 323 http://psychologicalscience.ir/browse.php?a_code=A-10-2800-2&slc_lang=fa&sid=1 Samaneh Rezaei Behdani سمانه رضایی بهدانی samanehrezaie830@gmail.com 5619988902 100319475328460046600 No Department of Psychology, Islamic Azad University, Shahrekord Branch, Sharkord, Iran. گروه روان‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شهرکرد، شهرکرد، ایران. Ahmad Ghazanfari احمد غضنفری agzhaan5@yahoo.com 5619988902 100319475328460046601 Yes Department of Psychology, Faculty of Humanities, Islamic Azad University, Shahrekord Branch, Shahrekord, Iran. گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی،دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شهرکرد، شهرکرد، ایران Reza Ahmadi رضا احمدی rozgarden28@yahoo.com 5619988902 100319475328460046602 No Department of Psychology, Faculty of Humanities, Islamic Azad University, Shahrekord Branch, Shahrekord, Iran. گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شهرکرد، شهرکرد، ایران.