Journal of Psychological Science

fa بررسی مدل ساختاری رابطه بین کنترل روانشناختی والدین و خودکارآمدی عمومی با رفتارهای پرخطر نوجوانان با میانجی گری خودنظم ‌جویی هیجانی Investigate the structural model of the relationship between parental psychological control and general self-efficacy with adolescents' high-risk behaviors mediated by emotional self-regulation تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"> زمینه: رفتارهای پرخطر یکی از عمده ترین عامل تهدیدکننده نظام سلامت تلقی می شود. گرایش به خطرپذیری در نوجوانان نسبت به دیگر گروه های سنی بالاتر است و کنترل والدین نقش مهمی در پیشگیری از بروز رفتارهای پرخطر دارد. فقدان مهارت ابرازگری هیجانی عامل زمینه ساز مهمی در جهت بروز رفتارهای پرخطر می باشد. مرور پژوهش های مرتبط با خطرپذیری نشان می دهد پژوهش های زیربنایی به ندرت به ارزیابی متغیرهای مربوط پرداخته اند. هدف: بررسی مدل ساختاری رابطه بین کنترل روانشناختی والدین و خودکارآمدی عمومی با رفتارهای پرخطر نوجوانان با میانجی گری خودنظم‌جویی هیجانی بود. روش: جامعه‌ی آماری شامل دانش آموزان دوره اول متوسطه‌ی شهر زنجان بود که در سال تحصیلی 1400-1399 مشغول به تحصیل بودند. بر اساس جدول کرجسی و مورگان و با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای چند مرحله ای از طریق فضای مجازی به خاطر عدم کلاس حضوری دانش آموزان نمونه ای به حجم 403 نفراز هر دو جنس انتخاب (که 214 نفر در گروه دختران و 189 نفر در گروه پسران بودند) شد، و به صورت مجازی به پرسشنامه های خطرپذیری نوجوانان (گالونه و همکاران، 2000)، خودتنظیمی عاطفی مارس (1988)، کنترل روانشناختی وابسته مدار و پیشرفت مدار والدین سوننز و همکاران (2010)، و خودکارآمدی عمومی شرر و همکاران (1982) پاسخ دادند. برای تحلیل داده ها از روش آماری مدل یابی معادلات ساختاری استفاده شد. یافته ها: اثر مستقیم کنترل روانشناختی والدین بر خودنظم‌جویی هیجانی (0/01p<  ، 0/28- β=) و رفتارهای پرخطر (0/01p<  ، 0/22 β=) معنادار بود. اثر مستقیم خودکارآمدی بر خودنظم‌جویی هیجانی (0/01p<  ، 0/31 β=) و رفتارهای پرخطر (0/01p<  ، 0/24- β=) معنادار بود. همچنین رابطه بین کنترل روانشناختی والدین و خودکارآمدی با رفتار پرخطر از طریق خودنظم‌جویی هیجانی معنادار بود. نتیجه‌گیری: براساس نتایج به دست آمده، حمایت و کنترل خانواده نقش مهمی در پیشگیری از گرایش به رفتارهای پرخطر دارد. همچنین تجهیز دانش آموزان به مهارت‌های فردی همچون خودکارآمدی در زمینه مدیریت و خودنظم‌جویی هیجانی میتواند در پیشگیری به انجام رفتارهای پرخطر مؤثر باشد.</div> <div style="text-align: justify;">Background: High-risk behaviors are considered to be one of the major threats to the health system. The tendency to take risks in teenagers is higher than in other age groups, and parental control plays an important role in preventing the occurrence of risky behaviors. The lack of emotional expression skills is an important factor in the emergence of risky behaviors. A review of the research related to high-risk behaviors shows that basic research has rarely evaluated the related variables. Aims: To investigate the structural model of the relationship between parental psychological control and general self-efficacy with adolescents' high-risk behaviors mediated by emotional self-regulation. Methods: The statistical population included the students in the first year of high school in Zanjan who were studying in the academic year 2021-2022. The statistical population according to Krejcie and Morgan table and using multi-stage cluster random sampling method through cyberspace due to the lack of face-to-face class of a sample of 403 students of both sexes (of which 214 in girls and 189 were in the boys' group (selected), and were virtually assigned to Adolescent Risk Questionnaires (Galone et al., 2000), March Emotional Self-Regulation (1988), Dependent Psychological Control, and Parental Developmental Progress by Sonnens et al. (2010). and General self-efficacy Scherer et al. (1982) responded. The statistical method of structural equation modeling (SEM) was used to analyze the data. Results: The results showed that direct effect of parental psychological control on emotional self-regulation (β= -0.28, p< 0.01) and high-risk behaviors (β= 0.02, p< 0.01) was significant. Was. The direct effect of self-efficacy on emotional self-regulation (β= 0.01, p< 0.01) and high-risk behaviors (β= -0.24, p< 0.01) was significant. Also, the relationship between parental psychological control and self-efficacy with high-risk behavior through emotional self-regulation was significant. Conclusion: Family support and control play an important role in preventing the tendency to risky behaviors. Equipping students with individual skills such as self-efficacy in management and emotional self-regulation can also be effective in preventing high-risk behaviors.</div> رفتارهای پرخطر, خودنظم جویی هیجانی, کنترل روانشناختی والدین, خودکارآمدی عمومی High-risk behaviors, Emotional self-regulation, Parental psychological control, General self-efficacy 1463 1484 http://psychologicalscience.ir/browse.php?a_code=A-10-1499-2&slc_lang=fa&sid=1 Mehrnoush heidari مهرنوش حیدری heidari_m_2014@yahoo.com 4285713081 100319475328460021158 No PhD Student in Psychology, Tabriz Branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran. دانشجوی دکتری روانشناسی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران. Naiemeh Moheb نعیمه محب Moheb@iaut.ac.ir 1380054893 100319475328460021159 Yes Assistant Professor, Department of Clinical Psychology, School of Medicine, Tabriz University of Medical Sciences, Islamic Azad University, Tabriz, Iran. استادیار، گروه روانشناسی بالینی، دانشکده پزشکی تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران. shahram vahedi شهرام واحدی vahedi_sh@tabrizu.ac.ir 6409563523 100319475328460021160 No Professor, Department of Educational Psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology , University of Tabriz, Tabriz, Iran. استاد، گروه روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. Marziyeh Alivandi Vafa مرضیه علیوندی وفا m.alivand@iaut.ac.ir 6409563523 100319475328460021161 No Assistant Professor, Department of Psychology, Faculty of Humanities, Tabriz Branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran. استادیار، گروه روانشناسی،دانشکده علوم انسانی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.