Journal of Psychological Science

fa مقایسۀ اثربخشی آموزش روانشناختی ایماگوتراپی و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر دیدگاه ‌فهمی همسر در زوجین متقاضی طلاق Comparing the effectiveness of psychological education of imago therapy and treatment based on acceptance and commitment on the dyadic perspective-taking in couples applying for divorce تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">زمینه: یکی از عواملی که در مشاوره ازدواج و خانواده مورد توجه قرار گرفته و در طلاق زوجین نقش مهمی دارد، دیدگاه‌ فهمی است. دیدگاه فهمی یک فرآیند شناختی فعال است که در آن افراد باید بر دیدگاه خودمحورانه خود غلبه کرده و دنیا را به صورتی که برای دیگران پدیدار می‌شود، تصور نمایند. نقش ایماگوتراپی و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد در دیدگاه فهمی زوجین تأیید شده است ولی در مورد مقایسۀ اثربخشی این دو شیوۀ درمانی بر دیدگاه ‌فهمی زوجین متقاضی طلاق، شکاف پژوهشی وجود دارد. هدف: پژوهش حاضر با هدف مقایسۀ اثربخشی آموزش روانشناختی ایماگوتراپی و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر دیدگاه ‌فهمی زوجین متقاضی طلاق انجام شد. روش: روش پژوهش حاضر، نیمه آزمایشی از نوع پیش‌آزمون - پس‌آزمون با گروه گواه و پیگیری دو‌ماهه بود. جامعۀ آماری پژوهش شامل تمامی زوجین متقاضی طلاق مراجعه‌کننده به مراکز مشاوره خانواده شهر بابل در سال 1400 بود که از بین این زوجین، تعداد 48 نفر (24 زوج) به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شده و در دو گروه آزمایش و یک گروه گواه گمارده شدند و پرسشنامۀ دیدگاه‌ فهمی زوجین (لانگ، 1990) را در سه مرحلۀ پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری دو‌ماهه تکمیل کردند. پروتکل‌های ایماگوتراپی و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد برای گروه‌های آزمایش اجرا شد، اما اعضای گروه گواه هیچگونه مداخله‌ای دریافت نکردند. برای تحلیل داده‌ها از روش تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر و نرم‌افزار SPSS-22 استفاده شد. یافته ها: نتایج نشان داد بین گروه‌های آزمایش و گواه در دیدگاه ‌فهمی زوجین تفاوت معنی‌داری وجود دارد (3/770 =F و 0/001 =P). به عبارتی هر دو مداخۀ ایماگوتراپی و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد در دیدگاه ‌فهمی زوجین مؤثر بودند، اما بین دو مداخله تفاوت معنی‌داری مشاهده نشد (0/05 <P). نتیجه‌گیری: بر اساس نتایج حاصل از این پژوهش می‌توان گفت هر دو درمان ایماگوتراپی و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد در دیدگاه ‌فهمی زوجین مؤثر هستند و ازاین رو استفاده زوج درمانگران از این روش‌های درمانی می‌تواند به ارتقای سطح دیدگاه‌ فهمی و پایداری روابط زوجین کمک کند.</div> Background: One of the factors that is considered in marriage and family counseling and plays an important role in the divorce of couples is perspective-taking. The perspective-taking is an active cognitive process in which people must overcome their self-centered perspective and imagine the world as it appears to others. The role of imago therapy and therapy based on acceptance and commitment has been confirmed in the dyadic perspective-taking of couples, but there is a gap in research regarding the comparison of the effectiveness of these two treatment methods on the dyadic perspective-taking of couples applying for divorce. Aims: The present study was conducted with the aim of comparing the effectiveness of psychological education of imago therapy and treatment based on acceptance and commitment on dyadic perspective-taking of couples applying for divorce. Methods: The present research method was a semi-experimental pre-test-post-test type with a control group and a two-month follow-up. The statistical population of the research included all the couples applying for divorce who referred to the family counseling centers of Babol city in 2022, and among these couples, 48 people (24 couples) were selected using available sampling method, and they were assigned to two experimental groups and one control group and completed the couple's perception questionnaire (Long, 1990) in three phases: pre-test, post-test and two-month follow-up. Protocols of imago therapy and acceptance and commitment therapy were implemented for the experimental groups, but the members of the control group did not receive any intervention. Analysis of variance with repeated measurements and SPSS-22 software were used for data analysis. Results: The results showed that there is a significant difference between the experimental and control groups in the understanding view of couples (F= 3.770 and P= 0.001). In other words, both imago therapy interventions and treatment based on acceptance and commitment were effective in the understanding view of couples, but no significant difference was observed between the two interventions (P<0.05). Conclusion: Based on the results of this research, it can be said that both imagotherapy and therapy based on acceptance and commitment are effective in dyadic perspective-taking, and therefore, the use of these treatment methods by couple therapists can help improve the level of dyadic perspective-taking and stability of couples' relationships. ایماگوتراپی,درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد,دیدگاه‌ فهمی, زوجین متقاضی طلاق Imago therapy, treatment based on acceptance and commitment, perspective-taking, couples applying for divorce 1415 1433 http://psychologicalscience.ir/browse.php?a_code=A-10-1840-2&slc_lang=fa&sid=1 marziyeh salarifar مرضیه سالاری فر salarimarzi1@gmail.com 4071112224 100319475328460025096 No Ph.D Candidate in Counseling, Tonekabon Branch, Islamic Azad University, Tonekabon, Iran دانشجوی دکتری مشاوره، واحد تنکابن، دانشگاه آزاد اسلامی، تنکابن، ایران. Zahra Dasht Bozorgi زهرا دشت بزرگی marziehsalari2@gmail.com 4072341145 100319475328460025097 Yes Assistant Professor, Department of Psychology, Ahvaz Branch, Islamic Azad University, Ahvaz, Iran استادیار گروه روانشناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران. mohsen jadidi محسن جدیدی hasanvandi2010@gmail.com 4062887453 100319475328460025098 No Associate Professor, Department of Psychology, Shahr-e-Qods Branch, Islamic Azad University, Shahr-e-Qods, Iran دانشیار، گروه روانشناسی، واحد شهرقدس، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرقدس، ایران.