Journal of Psychological Science

fa بررسی اثربخشی آموزش تکلیف محور خرد براساس نظریه توازن استرنبرگ بر مسئولیت پذیری و عدم تحمل ابهام در دانش آموزان پایه چهارم ابتدای Investigating the efficacy of task-oriented wisdom training based on Sternberg’s balance theory on responsibility and intolerance of ambiguity in fourth grade elementary students تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">زمینه: مسئولیت‌پذیری به‌عنوان یکی از مؤلفه‌های کلیدی رشد اجتماعی و عدم تحمل ابهام به‌عنوان عاملی تأثیرگذار بر توانایی تصمیم‌گیری و مواجهه با موقعیت‌های نامطمئن، نقش بسزایی در پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان دارد. در این میان، نظریه توازن استرنبرگ با تأکید بر خرد و تفکر عملی، زمینه‌ای را برای تقویت این ویژگی‌ها فراهم می‌آورد. با وجود پژوهش‌های متعدد در این زمینه، شکاف پژوهشی در بررسی نقش رویکردهای تکلیف‌محور خرد بر این متغیرها در دوره ابتدایی وجود دارد. هدف: هدف این پژوهش بررسی تأثیر آموزش تکلیف‌محور خرد براساس نظریه‌ی توازن استرنبرگ بر مسئولیت‌پذیری و عدم تحمل ابهام در دانش‌آموزان پایه چهارم ابتدایی بود. روش: روش پژوهش حاضر نیمه آزمایشی از نوع پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه گواه بود. جامعه آماری پژوهش حاضر شامل تمامی دانشآموزان پایه چهارم ابتدایی (4325 نفر) شهر کرمانشاه در سال ‌تحصیلی 1402- 1401 بود که از میان آنها 30 دانش‌آموز پایه‌ چهارم به شیوۀ نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به روش تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه جایگزین شدند. ابزار گردآوری داده‌ها شامل پرسشنامه‌های مسئولیت‌پذیری (کردلو، 1393) و عدم تحمل ابهام (زمستانی، 2022) بود. همچنین برای آموزش خرد از پروتکل آموزشی تکلیف‌محور محقق‌ساخته استفاده شد. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS-25 و به روش آمار توصیفی (میانگین و انحراف معیار) و استنباطی (تحلیل کوواریانس) تجزیه و تحلیل شد. یافتهها: نتایج این پژوهش نشان داد که تفاوت بین دو گروه آزمایش و گواه در مراحل پیش‌آزمون و پس‌آزمون از نظر آماری معنادار است (05/0 >P). به عبارت دیگر تاثیر آموزش تکلیفمحور خرد منجر به افزایش میزان مسئولیت پذیری دانش آموزان (05/0 >P) و همچنین این رویکرد منجر به کاهش عدم تحمل ابهام در دانش آموزان شده است (05/0 >P). نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج این پژوهش، توصیه می‌شود برنامه‌های آموزشی مبتنی بر نظریه توازن استرنبرگ در مدارس ابتدایی گسترش یابد و در قالب برنامه‌های رسمی یا فوق‌برنامه اجرا شود، زیرا این رویکرد در بهبود مسئولیت‌پذیری و کاهش عدم تحمل ابهام مؤثر بوده است. همچنین، برگزاری کارگاه‌های آموزشی برای معلمان به‌منظور آشنایی با اصول نظریه استرنبرگ و روش‌های عملی اجرای آن می‌تواند اثربخشی این آموزش‌ها را افزایش دهد.</div> <div style="text-align: justify;">Background: Responsibility, as a key component of social development, and intolerance of uncertainty, as a factor influencing decision-making and coping with ambiguous situations, play a significant role in the academic progress of students. Sternberg's balance theory, emphasizing wisdom and practical thinking, provides a foundation for enhancing these characteristics. Despite numerous studies in this area, a research gap exists in examining the role of task-based wisdom approaches on these variables in elementary education. Aims: The aim of this study was to investigate the impact of task-based wisdom training based on Sternberg's balance theory on responsibility and intolerance of ambiguity in fourth-grade students. Methods: The research employed a quasi-experimental design with a pretest-posttest control group. The statistical population included all fourth-grade students (4,325 individuals) in Kermanshah city during the 2022–2023 academic year. From this population, 30 fourth-grade students were selected through convenience sampling and randomly assigned to experimental and control groups. Data collection tools included the Responsibility Questionnaire (Kordloo, 2014) and the Intolerance of Uncertainty Questionnaire (Zemestani, 2022). A researcher-developed task-based wisdom training protocol was used for the intervention. Data were analyzed using SPSS-25 software through descriptive statistics (mean and standard deviation) and inferential statistics (analysis of covariance). Results: The results revealed a statistically significant difference between the experimental and control groups in the pretest and posttest phases (P< 0.05). Specifically, task-based wisdom training significantly increased students' responsibility (P< 0.05) and reduced their intolerance of uncertainty (P< 0.05). Conclusion: Based on the findings, it is recommended that educational programs based on Sternberg's balance theory be expanded in elementary schools and implemented as part of formal or extracurricular curricula. This approach has proven effective in enhancing responsibility and reducing intolerance of uncertainty. Additionally, organizing training workshops for teachers to familiarize them with the principles of Sternberg's theory and its practical applications can further improve the effectiveness of such interventions.  </div> خرد, نظریه‌ی توازن استنبرگ, مسئولیت‌پذیری, عدم تحمل ابهام Wisdom, Sternberg’s Balance Theory, Responsibility, Intolerance of Ambiguity 15 33 http://psychologicalscience.ir/browse.php?a_code=A-10-2657-1&slc_lang=fa&sid=1 Hadigheh Rahimi حدیقه رحیمی rahadieh@gmail.com 3970101175 100319475328460045636 No Department of Psychology, Faculty of Economic & Social Sciences, Bu-Ali Sina University, Hamedan, Iran گروه روان‌شناسی، دانشکدۀ علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران. Rasoul KordNoghabi رسول کردنوقابی rkordnoghabi@basu.ac.ir 0943281334 100319475328460045637 Yes Department of Psychology, Faculty of Economic & Social Sciences, Bu-Ali Sina University, Hamedan, Iran. گروه روان‌شناسی، دانشکدۀ علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران. Abolghasem Yaghoobi ابوالقاسم یعقوبی yaghoobi@basu.ac.ir 3871041221 100319475328460045638 No Department of Psychology, Faculty of Economic & Social Sciences, Bu-Ali Sina University, Hamedan, Iran. گروه روان‌شناسی، دانشکدۀ علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران. Hossein Mohagheghi حسین محققی h.mohagheghi@basu.ac.ir 3871041333 100319475328460045639 No Department of Psychology, Faculty of Economic & Social Sciences, Bu-Ali Sina University, Hamedan, Iran. گروه روان‌شناسی، دانشکدۀ علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.