Journal of Psychological Science

fa رابطه کنترل روان‌شناختی والدین با عملکرد تحصیلی دردانش‌آموزان متوسطه دوم: نقش میانجی گر جهت‌گیری هدف پیشرفت و تاب‌آوری The relationship between parents' psychological control and academic performance in secondary school students: the mediating role of achievement goal orientation and resilience تخصصي Special پژوهشي Research زمینه: یکی از هدف‌های نظام تعلیم و تربیت، پرورش یادگیرندگانی با انگیزه، کارآمد و هدفمند است، بررسی عوامل مرتبط با درگیری تحصیلی دانش&lrm;آموزان و ارتقاء آن ضروری به نظر می&lrm;رسد؛ در همین راستا، شناسایی عوامل مؤثر بر عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان بسیار حائز اهمیت است. هدف: این پژوهش با هدف بررسی رابطه کنترل روانشناختی والدین با عملکرد تحصیلی دردانش‌آموزان متوسطه دوم با میانجیگری جهت‌گیری هدف پیشرفت و تاب‌آوری انجام شد. روش: روش پژوهش حاضر همبستگی از نوع تحلیل مسیر بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی دانش‌آموزان دوره متوسطه دوم شهرکرمانشاه در سال تحصیلی 1402-1403 بود؛ از این جامعه نمونه آماری به حجم 235 نفر از طریق روش نمونه گیری تصادفی خوشهای چند مرحله&lrm;ای انتخاب شد. داده‌های پژوهش با استفاده از پرسشنامه‌های کنترل روانشناختی والدین (سوننس و همکاران،2010)، جهتگیری هدف پیشرفت (الیوت و مک گریگور، 2001)، تاب&lrm;آوری (کانر- دیویدسون، 2003) و عملکرد تحصیلی (فام و تیلور، 1999) گردآوری شد. داده&lrm;ها با استفاده از تحلیل مسیر در نرمافزار‌های Spss-24 و Amos-24 تجزیه تحلیل شد. یافته&lrm;ها: نتایج نشان داد که مدل مفروض از برازش خوبی برخوردار است. کنترل روان شناختی تأثیرات منفی قابل توجهی بر تاب آوری (504/0- =β)، تسلط – گرایش (458/0- =β)، و عملکرد تحصیلی (18/0- =β) دارد. همچنین تأثیر مثبت بر عملکرد - اجتنابی دارد (473/0 =β). علاوه بر این، تاب آوری (286/0 =β) و تسلط – گرایش (293/0- =β) تأثیر مثبتی بر عملکرد تحصیلی دارند، در حالی که عملکرد - اجتنابی تأثیر منفی دارد (173/0- =β). به طور غیرمستقیم، کنترل روان شناختی از طریق تاب آوری (144/0- =β)، تسلط – گرایش (134/0- =β)، و عملکرد – اجتنابی (082/0- =β) بر عملکرد تحصیلی تأثیر منفی دارد (05/0 p<). نتیجه&lrm;گیری: نتایج نشان داد که کنترل روانشناختی، تاب آوری و جهت گیری هدف بر عملکرد تحصیلی تأثیرگذار است، بنابراین با ایجاد آگاهی و آموزش می‌توان بر نتایج تأثیرگذار بر عملکرد تحصیلی دانشآموزان تأثیر گذاشت و باعث افزایش عملکرد تحصیلی شد.   Background: One of the goals of the education system is to nurture motivated, efficient, and purposeful learners. It is essential to examine the factors related to students' academic engagement and enhance it; thus, identifying factors that affect students' academic performance is crucial. Aims: This study aims to investigate the relationship between parental psychological control and academic performance among secondary school students, with the mediating role of achievement goal orientation and resilience. Methods: The research method was correlational, utilizing path analysis. The statistical population included all second secondary school students in Kermanshah city during the academic year 2023-2024. From this population, a sample of 235 students was selected through multi-stage cluster random sampling. Data were collected using the Parental Psychological Control Questionnaire (Soenens et al., 2010), Achievement Goal Orientation Questionnaire (Elliot & McGregor, 2001), Resilience Scale (Connor-Davidson, 2003), and Academic Performance Questionnaire (Pham & Taylor, 1999). Data were analyzed using path analysis with SPSS-24 and AMOS-24 software. Results: The results indicate that the proposed model has a good fit. Psychological control has significant negative effects on resilience (β= -0.504), mastery-orientation (β= -0.458), and academic performance (β= -0.18). It also has a positive effect on performance-avoidance (β= 0.473). Additionally, resilience (β= 0.286) and mastery-orientation (β= 0.293) have positive effects on academic performance, while performance-avoidance has a negative effect (β= -0.173). Indirectly, psychological control negatively affects academic performance through resilience (β= -0.144), mastery-orientation (β= -0.134), and performance-avoidance (β= -0.082) (p< 0.05). Conclusion: The findings suggest that psychological control, resilience, and goal orientation impact academic performance. Therefore, by raising awareness and providing education, it is possible to influence factors that affect students' academic performance and subsequently enhance it.   کنترل روان‎شناختی, تاب‎آوری, جهت‎گیری هدف پیشرفت, عملکرد تحصیلی, دانش‎آموزان. Psychological control, resilience, achievement goal orientation, academic performance, students. 61 78 http://psychologicalscience.ir/browse.php?a_code=A-10-2746-2&slc_lang=fa&sid=1 saad Abbas Uodah سعد عباس عوده suadah@uwoasit.edu.iq 3950583211 100319475328460042439 No دانشجوی دکتری روان‌شناسی، گروه روانشناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران. khodamorad momeni خدامراد مومنی kh.momeni@razi.ac.ir 3950583211 100319475328460042440 Yes Professor, Department of Psychology, Faculty of Social Sciences, Razi University, Kermanshah, Iran استاد گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران. asie moradi آسیه مرادی asie.moradi@razi.ac.ir 3950583211 100319475328460042441 No Assistant Professor, Department of Psychology, Faculty of Social Sciences, Razi University, Kermanshah, Iran استادیار گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران.