Journal of Psychological Science

fa مدل‌یابی معادلات ساختاری رابطه طرحواره‌های هیجانی و خودکارآمدی تحصیلی با نقش میانجی گر هیجان‌های تحصیلی دانش آموزان دختر Structural Equation modeling of the relationship between emotional schemas and academic self-efficacy with the mediating role of academic emotions in high school girls in mashhad تخصصي Special كاربردي Applicable زمینه: طرحواره‌های هیجانی و هیجان‌های تحصیلی از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر خودکارآمدی تحصیلی دانش‌آموزان هستند. این عوامل با تنظیم هیجان‌ها و رفتارهای مرتبط با یادگیری، نقش اساسی در پیشرفت تحصیلی ایفا می‌کنند. درک بهتر روابط میان این متغیرها و بررسی نقش میانجی هیجان‌های تحصیلی می‌تواند بینشی عمیق‌تر برای ارتقای کیفیت یادگیری و دستیابی به موفقیت تحصیلی فراهم کند. هدف: این پژوهش با هدف مدلیابی رابطه طرحوارههای هیجانی و خودکارآمدی تحصیلی با نقش میانجی هیجانهای تحصیلی در دختران دوره متوسطه دوم انجام شد. روش: پژوهش حاضر توصیفی، از نوع همبستگی و معادلات ساختاری بود. جامعه آماری پژوهش حاضر شامل تمامی دانشآموزان دختر متوسطه دوم شهر مشهد در سال تحصیلی 1403-1402 بود؛ که بر اساس قاعده سرانگشتی در مدل معادلات ساختاری 690 نفر با روش نمونهگیری خوشهای چند مرحلهای بهعنوان نمونه انتخاب شدند. برای جمعآوری دادهها از مقیاس طرحوارههای هیجانی (لیهی، ۲۰۰۲)، مقیاس هیجانات تحصیلی (پکران و همکاران، ۲۰۰۲) و پرسشنامه خودکارآمدی تحصیلی (مظاهری و صادقی، 1394) استفاده شد. تجزیهوتحلیل دادهها با آمارههای توصیفی و استنباطی مدلیابی معادلات ساختاری با نرم فزارهای SPSS25 و AMOS24 انجام گرفت. یافته ها: نتایج نشان داد مدل رابطه طرحوارههای هیجانی و خودکارآمدی تحصیلی با نقش میانجی هیجانهای تحصیلی در دختران دوره متوسطه دوم متوسطه ماز برازش قابل قبولی برخوردار است (001/0 >p). بهطوریکه بین طرحوارههای هیجانی با هیجانهای تحصیلی و خودکارآمدی تحصیلی رابطه معناداری وجود دارد (001/0> p)، همچنین بین هیجانهای تحصیلی و خودکارآمدی تحصیلی رابطه معناداری وجود دارد (001/0 >p) و هیجانهای تحصیلی در رابطه طرحوارههای هیجانی و خودکارآمدی تحصیلی نقش میانجی دارد (001/0>p). نتیجه‌گیری: طبق نتایج پژوهش، طرحواره‌های هیجانی مثبت و هیجان‌های تحصیلی سازگارانه مستقیماً باعث افزایش خودکارآمدی تحصیلی دانش‌آموزان می‌شوند. پیشنهاد می‌شود آموزش مهارت‌های هیجانی به‌ویژه در قالب برنامه‌های روان‌شناختی، برای ارتقای خودکارآمدی تحصیلی در مدارس اجرا شود.   Background: Emotional schemas and academic emotions are among the most critical factors influencing students' academic self-efficacy. These factors play a fundamental role in academic achievement by regulating emotions and behaviors related to learning. A deeper understanding of the relationships among these variables and examining the mediating role of academic emotions can provide valuable insights for improving learning quality and achieving academic success. Aims: This study aimed to model the relationship between emotional schemas and academic self-efficacy with the mediating role of academic emotions in high school girls. Methods: This descriptive study employed a correlational design and structural equation modeling (SEM). The statistical population consisted of all high school girls in Mashhad during the 2023–2024 academic year. Based on a rule of thumb for SEM, a sample of 690 students was selected using multi-stage cluster sampling. Data were collected using the Emotional Schemas Scale (Leahy, 2002), the Academic Emotions Scale (Pekrun et al., 2002), and the Academic Self-Efficacy Questionnaire (Mazaheri & Sadeghi, 2015). Data analysis was conducted using descriptive and inferential statistics and SEM with SPSS 25 and AMOS 24 software. Results: The results indicated a good fit for the model examining the relationship between emotional schemas and academic self-efficacy with the mediating role of academic emotions in high school girls (p< 0.001). Significant relationships were found between emotional schemas and both academic emotions and academic self-efficacy (p< 0.001). Additionally, a significant relationship was observed between academic emotions and academic self-efficacy (p< 0.001). Academic emotions mediated the relationship between emotional schemas and academic self-efficacy (p< 0.001). Conclusion: According to the research findings, positive emotional schemas and adaptive academic emotions directly enhance students' academic self-efficacy. It is recommended that emotional skill training, particularly through psychological programs, be implemented in schools to improve academic self-efficacy. طرحواره‌های هیجانی, هیجان‌های تحصیلی, خودکارآمدی تحصیلی, دانش‌آموزان دختر Emotional Schemas, Academic Emotions, Academic Self-Efficacy, Female Students 245 262 http://psychologicalscience.ir/browse.php?a_code=A-10-2833-1&slc_lang=fa&sid=1 Mahmoud Zivari Rahman محمود زیوری رحمان m.zivari@sjau.ac.ir 4031981155 100319475328460044083 Yes 1. Assistant Professor, Department of Educational Sciences and Counseling, Sayyed Jamaleddin Asadabadi University, Asadabad, Iran. استادیار، گروه علوم تربیتی و مشاوره، دانشگاه سید جمال الدین اسدآبادی، اسدآباد، ایران. Salehe Mahdizadeh صالحه مهدی زاده slhmhdzdh@gmail.com 0924729503 100319475328460044084 No 2. Master in Clinical Psychology, Department of Psychology, Birjand Branch, Islamic Azad University, Birjand, Iran. کارشناس ارشد روانشناسی بالینی، گروه روان‌شناسی، واحد بیرجند، دانشگاه آزاد اسلامی، بیرجند، ایران.