Journal of Psychological Science

fa اثربخشی درمان شناختی رفتاری مبتنی بر ذهن‌آگاهی برکاهش نگرانی و سازگاری اجتماعی زنان سرپرست خانوار مبتلا به اضطراب اجتماعی The Efficacy of Mindfulness-Based Cognitive Behavioral Therapy on Reducing Worry and Improving Social Adjustment in Female-Headed Households with Social Anxiety تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">زمینه: اضطراب اجتماعی و نگرانیهای مرتبط با آن، به ویژه در زنان سرپرست خانوار، میتواند تأثیر منفی بر سازگاری اجتماعی و عملکرد روزمره آنان بگذارد. درمان شناختی-رفتاری مبتنی بر ذهن آگاهی به عنوان یک روش مداخلهای نوین، با ترکیب مؤلفه های شناختی-رفتاری و تمرین های ذهن آگاهی، میتواند در کاهش نگرانی و بهبود سازگاری اجتماعی مؤثر باشد. با این حال، پژوهش های محدودی به بررسی اثربخشی این روش در زنان سرپرست خانوار مبتلا به اضطراب اجتماعی پرداخته اند. هدف: هدف از انجام پژوهش حاضر تعیین اثربخشی درمان شناختی رفتاری مبتنی بر ذهن آگاهی بر کاهش نگرانی و سازگاری اجتماعی زنان سرپرست خانوار مبتلا به اضطراب اجتماعی بود. روش: روش پژوهش حاضر، نیمهآزمایشی از نوع پیش آزمون-پس آزمون با گروه گواه و پیگیری دو ماهه بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی زنان سرپرست خانوار تحت پوشش اداره بهزیستی شهرستان اندیمشک تشکیل دادند. نمونه پژوهش شامل 30 نفر از زنان سرپرست خانوار تحت پوشش اداره بهزیستی شهرستان اندیمشک بود که به روش نمونه گیری هدفمند و با توجه به ملاک های ورود و خروج از مطالعه انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایشی و گواه گمارده شدند. گروه آزمایشی 8 جلسه 60 دقیقهای درمان شناختی رفتاری مبتنی بر ذهن آگاهی (سگال، 2009) را دریافت کرد و گروه گواه هیچ مداخله ای دریافت نکرد. برای جمع آوری داده ها از پرسشنامه های اضطراب اجتماعی (کانور و همکاران، 2000)، نگرانی پنسیلوانیا (مایر و میلر، 1990) و سازگاری اجتماعی (بل، 1961) استفاده شد. تجزیه و تحلیل یافته ها با استفاده از نرم افزار SPSS-27 و از طریق آزمون تحلیل واریانس آمیخته با اندازه گیری مکرر صورت گرفت. یافته ها: نتایج نشان داد درمان شناختی رفتاری مبتنی بر ذهن آگاهی بر کاهش نگرانی و بهبود سازگاری اجتماعی در زنان سرپرست خانوار مبتلا به اضطراب اجتماعی اثربخش بود (01/0 p<). همچنین اثر مداخله پس از پیگیری دو ماهه حفظ شده است. نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج به دست آمده، درمان شناختی-رفتاری مبتنی بر ذهن‌آگاهی می‌تواند به‌عنوان یک روش مؤثر در کاهش نگرانی و بهبود سازگاری اجتماعی زنان سرپرست خانوار مبتلا به اضطراب اجتماعی مورد استفاده قرار گیرد.  </div> <div style="text-align: justify;">Background: Social anxiety and its associated worries, particularly among female-headed households, can negatively impact their social adjustment and daily functioning. Mindfulness-based cognitive behavioral therapy (MBCBT), as an innovative intervention method combining cognitive-behavioral components and mindfulness practices, may effectively reduce worry and enhance social adjustment. However, limited research has examined the efficacy of this approach specifically for female-headed households with social anxiety. Aims: This study aimed to determine the efficacy of MBCBT in reducing worry and improving social adjustment among female-headed households with social anxiety. Methods: The study employed a quasi-experimental design with a pretest-posttest control group and a two-month follow-up. The statistical population consisted of all female-headed households receiving welfare services in Andimeshk County. The sample included 30 women selected through purposive sampling based on inclusion and exclusion criteria, who were then randomly assigned to either the experimental or control group. The experimental group received eight 60-minute sessions of MBCBT (Segal, 2009), while the control group received no intervention. Data were collected using the Social Anxiety Questionnaire (Connor et al., 2000), Penn State Worry Questionnaire (Meyer & Miller, 1990), and Social Adjustment Scale (Bell, 1961). Data analysis was performed using SPSS-27, employing mixed-design repeated-measures ANOVA. Results: The findings indicated that MBCBT significantly reduced worry and improved social adjustment in female-headed households with social anxiety (p< 0.01). The intervention's effects remained stable at the two-month follow-up. Conclusion: Based on the results, MBCBT can serve as an effective intervention for reducing worry and enhancing social adjustment in female-headed households with social anxiety.  </div> اضطراب اجتماعی, نگرانی, سازگاری اجتماعی, درمان شناختی رفتاری مبتنی بر ذهن‌آگاهی Social anxiety, worry, social adjustment, mindfulness-based cognitive behavioral therapy. 255 239 http://psychologicalscience.ir/browse.php?a_code=A-10-2985-1&slc_lang=fa&sid=1 Nasim Baharan نسیم بهاران n.baharan65@gmail.com 1931119775 No Department of Psychology، Faculty of Humanities and Psychology، Bu.C., Islamic Azad University، Bushehr، Iran گروه روانشناسی، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران. Seyed Asghar Mousavi asli سید اصغر موسوی اصلی Asghar.mousavi@iau.ac.ir 5329811449 Yes Department of Psychology، Bu.C., Islamic Azad University، Bushehr، Iran گروه روانشناسی، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران Naser Amini ناصر امینی amini_n2010@yahoo.com 4620248312 No Department of Psychology، Bu.C., Islamic Azad University، Bushehr، Iran گروه روانشناسی، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر،ایران