Journal of Psychological Science

fa مقایسۀ اثربخشی آموزش کارکردهای اجرایی و مدیریت انگیزش بر اضطراب امتحان دانش‌آموزان دورۀ دوم متوسطه Comparison of the Efficacy of Executive Functions Training and Motivation Management on Test Anxiety of High school Students تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">زمینه: اضطراب امتحان، یکی از مهم‌ترین عوامل روان‌شناختی است که مانع موفقیت تحصیلی دانش‌آموزان می‌شود. مرور پژوهش‌های پیشین نشان می‌دهد که اضطراب امتحان، تحت تأثیر کارکردهای اجرایی و انگیزش قرار دارد. با این حال، تا کنون پژوهشی به مقایسۀ اثربخشی آموزش کارکردهای اجرایی و مدیریت انگیزش بر اضطراب امتحان دانش‌آموزان نپرداخته است و در این زمینه شکاف پژوهشی وجود دارد. هدف: هدف از انجام این پژوهش، مقایسۀ اثربخشی آموزش کارکردهای اجرایی و مدیریت انگیزش بر اضطراب امتحان دانش‌آموزان دورۀ دوم متوسطه بود. روش: روش این پژوهش، نیمه‌ آزمایشی از نوع پیش‌آزمون- پس‌آزمون با دو گروه آزمایش و یک گروه گواه بود. جامعۀ آماری پژوهش شامل تمامی دانش‌آموزان پسر دورۀ دوم متوسطه شهرستان مراغه (به تعداد 4790 نفر) در سال 1401 بود،که با استفاده از نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای چند مرحله‌ای و نمونه گیری هدفمند، 60 نفر از آن‌ها انتخاب شده و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش و یک گواه (هر گروه 20 نفر) گمارش شدند. ابزارهای جمع‌آوری داده‌ها در این پژوهش، پرسش‌نامه اضطراب امتحان (ابوالقاسمی و همکاران، 1375) بود. برای گروه آزمایش اول، آموزش کارکردهای اجرایی (ملتزر، 2010) در 8 جلسۀ 90 دقیقه‌ای و برای گروه آزمایش دوم، آموزش مدیریت انگیزش (تایلستون، 2003) در طی 8 جلسۀ 90 دقیقه‌ای اجرا شد. هم‌چنین، تحلیل داده‌های این پژوهش با استفاده از روش تحلیل کواریانس چندمتغیری و با بهره‌گیری از نرم‌افزار SPSS-22 انجام شد. یافته‌ها: نتایج این پژوهش نشان داد، هر دو نوع آموزش کارکردهای اجرایی و مدیریت انگیزش بر کاهش اضطراب امتحان دانش‌آموزان مؤثر بودند (۰0۱/0>P). هم‌چنین نتایج حاکی از آن بود که درمیزان اثربخشی این دو نوع برنامۀ آموزشی تفاوت معناداری نبود. نتیجه‌گیری: با توجه به یافته‌های این پژوهش مبنی بر اثربخشی هر دو نوع آموزش کارکردهای اجرایی و مدیریت انگیزش، پیشنهاد می‌شود از هر دو روش آموزشی مذکور برای تدوین برنامۀ مداخلات آموزشی- درمانی جهت کاهش اضطراب امتحان دانش‌آموزان، استفاده شود.</div> <div style="text-align: justify;">Background: Test anxiety is one of the most important psychological factors that hinders students' academic success. A review of previous research shows that test anxiety is influenced by executive functions and motivation. However, no research has yet compared the efficacy of executive functions training and motivation management on students' test anxiety, and there is a research gap in this field. Aims: The purpose of this study was to compare the efficacy of executive functions training and motivation management on test anxiety in high school students.  Methods: The method of this study was a semi-experimental pretest-posttest design with two experimental groups and one control group. The statistical population of the study included all second-year male high school students in Maragheh city (4790 people) in 2022. Using multi-stage cluster random sampling and purposive sampling , 60 of them were selected and randomly assigned to two experimental groups and one control group (20 people in each group). The data collection tools in this study were the Test Anxiety Inventory (Abolghasemi, 1996). For the first experimental group, the executive functions training (Meltzer, 2010) was implemented in 8 session, 90-minute, and for the second experimental group, the motivation management training (Tileston, 2003) was implemented in 8 session, 90-minute. Also, data analysis of this study was performed using multivariate analysis of covariance and SPSS-22 software.  Results: The results of this study showed that both types of executive functions training and motivation management were effective in reducing students' test anxiety. (P<0.001). The results also indicated that there was no significant difference in the efficacy of these two types of training programs.  Conclusion: Considering the findings of this study regarding the efficacy of both types of executive functions training and motivation management, it is suggested that both of these educational methods be used to develop an educational-therapeutic intervention program to reduce students' test anxiety.</div> کارکردهای اجرایی, مدیریت انگیزش, اضطراب امتحان, دانش‌آموزان. executive function, motivation management, test anxiety, students. 359 375 http://psychologicalscience.ir/browse.php?a_code=A-10-3160-1&slc_lang=fa&sid=1 Naser Salamat gayeh belaghy ناصر سلامت قیه بلاغی salamatnaser1011@gmail.com 1552036081 100319475328460050109 No Department of Psychology, Tabriz Branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran. گروه روان‌شناسی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران. Amir Panahali امیر پناه علی panahali@iaut.ac.ir 1380331552 100319475328460050110 Yes Department of Psychology and Counseling, Tabriz Branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran. گروه روانشناسی و مشاوره، واحدتبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران. Shahram Vahedi شهرام واحدی vahedi117@yahoo.com 6409563523 100319475328460050111 No Department of Education, Faculty of Education and Psychology, University of Tabriz, Tabriz, Iran. گروه علوم تربیتی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. Davoud Hosseininasab داود حسینی نسب Dhosseininasab@gmail.com 3031698746 100319475328460050112 No Department of Psychology, Tabriz Branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran. گروه روان‌شناسی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.