fa مقایسۀ اثربخشی درمانگری شناختی رفتاری و آموزش ذهن آگاهی بر رفتارهای خودمراقبتی بیماران مبتلا به دیابت نوع دو تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:tahoma;"><strong><span style="background:white;">زمینه: </span></strong><span style="background:white;">تحقیقات به نقش موثر درمانگری &shy;های شناختی رفتاری و ذهن &shy;آگاهی بر رفتارهای خودمراقبتی اشاره دارد، اما کدام یک از این درمان &shy;ها می &shy;تواند بر بهبود رفتارهای خودمراقبتی بیماران دارای دیابت نوع دو تاثیر داشته باشد؟ <strong>هدف: </strong>این پژوهش با هدف مقایسۀ اثربخشی درمانگری شناختی رفتاری و آموزش&shy; ذهن &shy;آگاهی بر رفتارهای خودمراقبتی بیماران مبتلا به دیابت نوع دو انجام شد.<strong> روش: </strong>این پژوهش یک مطالعه نیمه &shy;آزمایشی با طرح پیش&shy; آزمون </span><span style="background:white;">&ndash;</span><span style="background:white;"> پس &shy;آزمون با گروه آزمایش و گواه بود. تعداد 60 بیمار مبتلا به دیابت نوع 2 که در سال 1397 </span><span style="background:white;">عضو انجمن خیریه حمایت از بیماران دیابتی تهران بودند مورد بررسی قرار گرفتند. از میان آنها، 48 نفر که دارای کم&shy; ترین نمرات بر روی پرسشنامه رفتارهای خودمراقبتی توبرت و گلاسکو (1994) بودند، انتخاب و به تصادف در سه گروه (دو گروه آزمایشی و یک گروه گواه) جایگزین شدند و به ترتیب تحت آموزش درمانگری شناختی رفتاری</span> <span style="background:white;">کرین(1390) و ذهن &shy;آگاهی بی &shy;یر (2014) قرار گرفتند.<strong> یافته&shy; ها:</strong> </span>نتایج تحلیل کوواریانس نشان دهنده <span style="background:white;">تأثیر معنادار هر دو روش مداخله های شناختی رفتاری (0/05</span><span dir="LTR" style="background:white;">p<</span><span style="background:white;">) و آموزش ذهن آگاهی (0/05</span><span dir="LTR" style="background:white;">p<</span><span style="background:white;">) بر افزایش سطح رفتارهای خودمراقبتی بیماران بود. بر اساس نتایج آزمون تعقیبی بن &shy;فرونی، بین میزان تأثیر دو مداخله روانشناختی بر افزایش رفتارهای خودمراقبتی بیماران تفاوتی وجود نداشت (0/01</span><span dir="LTR" style="background:white;">p<</span><span style="background:white;">).<strong> نتیجه&shy; گیری: </strong>مداخلۀ شناختی رفتاری از طریق تغییر و کنارآمدن با باورهای غیر منطقی بیماران و مداخله ذهن&shy; آگاهی از طریق افزایش دامنه توجه به خود و پیگیری برنامه&shy;های درمانگری&shy;، می&shy; تواند پای &shy;بندی به برنامه&shy; های خودمراقبتی دیابت را در بیمار افزایش دهد.</span><span dir="LTR"></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><strong>Background: </strong>research showed about the effectiveness of cognitive behavioral therapy and mindfulness training on self-care behaviors, but which one of this can have more improvement on patients with type 2 diabetes?.<strong> Aims: </strong>The present study aimed to compare the effectiveness of cognitive behavioral therapy and mindfulness training on self-care behaviors in patients with type 2 diabetes.<strong> Method: </strong>This research was a quasi-experimental study with pretest-posttest design with experimental and control groups. Sixty patients with type 2 diabetes who were members of the Tehran Charity Association for the Support of Diabetic Patients in 2018 were examined. Among them, 48 patients with the lowest scores on Tubert&nbsp;and&nbsp;Glasgow&nbsp;self-care behaviors questionnaire (1994) were assigned and randomly placed into three groups (two experimental groups and one control group) &nbsp;8 session of cognitive behavioral therapy (Crane, 2011) for the first group and mindfulness(Baer,&nbsp; 2014) for the second group were applied. &nbsp;<strong>Results: </strong>The results of covariance analysis showed significant effectiveness of both cognitive-behavioral therapy (p<0/05) and mindfulness training (p<0/05) on increasing the levels of patients&rsquo; self-care behaviors. Based on the results of Bonferroni post‐hoc test, there were no significant differences between the effectiveness of two psychological interventions on increasing self-care behaviors in patients (p<0/01). <strong>Conclusions:</strong> cognitive-behavioral intervention by changing and coping to patients&rsquo; irrational beliefs as well as mindfulness by increasing the range of self-attention and adherence to treatment programs can enhance adherence to diabetes self-care programs in patients.</div> درمانگری شناختی رفتاری, آموزش ذهن آگاهی, خودمراقبتی, دیابت Cognitive behavioral, Mindfulness, Self-care behaviors, Diabetes 45 54 http://psychologicalscience.ir/browse.php?a_code=A-10-106-2&slc_lang=fa&sid=1 Afsaneh Samadzadeh افسانه صمدزاده af.samadzadeh@yahoo.com 0056990251 10031947532846002072 No Islamic Azad University Science and Research Branch دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات Mahdieh Salehi مهدیه صالحی iranpour1000@yahoo.com 0056990000 10031947532846002073 Yes Islamic Azad University of Tehran Markazi Branch دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی ShokouhAlsadat Banijamali شکوه السادات بنی جمالی af.samadzadeh@yahoo.com 0056990001 10031947532846002074 No Alzahra University دانشگاه الزهراء Hassan Ahadi حسن احدی af.samadzadeh@yahoo.com 0056990002 10031947532846002075 No Allameh Tabatabaie University دانشگاه علامه طباطبایی