Journal of Psychological Science

fa بررسی نقش میانجیگر حمایت اجتماعی ادراک‌شده در رابطه بین گوش‌به‌زنگی بیش از حد و بازداری با سرزندگی تحصیلی Investigating the Mediating Role of Perceived Social Support in The Relationship Between Early Maladaptive Schemas of Hypervigilance with Academic Buoyancy تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">زمینه: اگرچه مطالعات معدودی به بررسی رابطه‌ی طرحواره‌های ناسازگار اولیه به‌ویژه حوزه‌ی گوش‌به‌زنگی بیش از حد و بازداری با سرزندگی تحصیلی پرداخته‌اند، اما نقش مکانیسم‌های میانجی در این رابطه کمتر مورد توجه قرار گرفته است. این پژوهش با تمرکز بر حمایت اجتماعی ادراک‌شده به‌عنوان متغیر میانجی، درصدد پر کردن این خلا پژوهشی است. این رویکرد می‌تواند درک جامع‌تری از چگونگی تأثیر طرحواره‌های ناسازگار بر عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان ارائه دهد. سرزندگی تحصیلی حمایت اجتماعی ادراک‌شده گوش‌به‌زنگی بیش از حد و بازداری سرزندگی تحصیلی هدف: این پژوهش با هدف پیش بینی سرزندگی تحصیلی بر اساس طرحواره ناسازگار اولیه گوش‌به‌زنگی بیش از حد و بازداری با نقش میانجی حمایت اجتماعی ادراک‌شده در دانش‌آموزان دختر متوسطه اول شهر ایلام انجام شد. روش: روش پژوهش حاضر همبستگی از نوع مدلسازی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری این پژوهش شامل تمامی دانش‌آموزان دختر مقطع متوسطه اول شهر ایلام در سال 1403بودکه تعداد 5155 نفر بودند که تعداد 358 دانش‌آموز به نمونه‌گیری‌تصادفی‌خوشه‌ای انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه‌ سرزندگی تحصیلی )چاری و دهقانی زاده، 1391)، پرسشنامه فرم‌کوتاه طرحواره‌های ناسازگار اولیه (یانگ و همکاران، 1998) و پرسشنامه حمایت اجتماعی ادراک‌شده (زیمت و همکاران، 1988) استفاده شد. در این پژوهش رابطه بین متغیرها با آزمون همبستگی پیرسون و مدل پژوهش با تکنیک مدلسازی معادلات ساختاری آزمون شد (05/0≥p). تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزارهای آماری SPSS 28 و  AMOS 24 انجام شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد که مدل مفهومی از برازش مطلوبی برخوردار بود و تمامی روابط بین متغیرها معنادار بودند (p < 0.05). حمایت اجتماعی ادراک‌شده تأثیر مستقیم مثبت و طرحواره گوش‌به‌زنگی بیش از حد و بازداری تأثیر مستقیم منفی بر سرزندگی تحصیلی داشتند و مجموعاً 34 درصد از واریانس آن را تبیین کردند. همچنین، حمایت اجتماعی ادراک‌شده نقش میانجی‌گر معناداری در رابطه طرحواره طرحواره گوش‌به‌زنگی بیش از حد و بازداری با سرزندگی تحصیلی ایفا کرد. نتیجه‌گیری: باتوجه‌به یافته‌ها، می‌توان نتیجه گرفت که حمایت اجتماعی ادراک‌شده و طرحواره گوش‌به‌زنگی بیش از حد و بازداری، پیش‌بینی‌کننده‌های مهمی برای سرزندگی تحصیلی هستند، به‌طوری‌که حمایت اجتماعی بالاتر با سرزندگی بیشتر و گوش‌به‌زنگی بیش از حد و بازداری شدیدتر با سرزندگی کمتر همراه است. این یافته‌ها تلویحات مهمی برای طراحی مداخلات با هدف ارتقای سرزندگی تحصیلی دارد، که می‌تواند بر تقویت منابع حمایتی و تعدیل طرحواره‌های ناسازگار متمرکز باشد.</div> <div style="text-align: justify;">Background: Although limited studies have examined the effect of early maladaptive schemas on academic buoyancy, this study specifically examines the mediating role of perceived social support in the relationship between hypervigilance with academic buoyancy. Aims: This study aimed to predict academic buoyancy based on the hypervigilance schema with the mediating role of perceived social support in female junior high school students in Ilam. Methods: This study aimed to predict academic buoyancy based on the hypervigilance schema with the mediating role of perceived social support in female junior high school students in Ilam. Method: This study was a descriptive-correlational study in terms of its fundamental purpose and method, using regression analysis to investigate mediation. The statistical population of this study included all female junior high school students in Ilam in the year (2024), which was (5155) people, of which (358) students were selected by cluster random sampling in the year (1403). To collect data, Chari and Dehghani Zadeh's academic buoyancy questionnaire (2012), Young et al.'s maladaptive schemas short form (1998), and Zimet et al.'s perceived social support questionnaire (1988) were used. The relationships among variables were examined using Pearson correlation and structural equation modeling techniques. The maximum significance level for hypothesis testing was set at 0.05 (p≤0.05). Data analysis was conducted using SPSS version 28 and AMOS version 24. Results: Results indicated that the conceptual model demonstrated a good fit, and all relationships between variables were significant (p < .05). Perceived social support had a direct positive effect, and the hypervigilance and inhibition schema had a direct negative effect on academic vitality, collectively explaining 34% of its variance. Furthermore, perceived social support played a significant mediating role in the relationship between the hypervigilance and inhibition schema and academic vitality. Conclusion: Based on the findings, it can be concluded that perceived social support and the hypervigilance and inhibition schema are important predictors of academic vitality, such that higher perceived social support is associated with greater academic vitality, and more severe hypervigilance and inhibition are associated with lower academic vitality. These findings have important implications for designing interventions aimed at enhancing academic vitality, which can focus on strengthening supportive resources and modifying maladaptive schemas.</div> طرحواره گوش‌به‌زنگی بیش از حد و بازداری, سرزندگی تحصیلی, حمایت اجتماعی ادراک‌شده. hypervigilance, academic buoyancy, perceived social support. 1 17 http://psychologicalscience.ir/browse.php?a_code=A-10-2862-2&slc_lang=fa&sid=1 SARA Eidi سارا عیدی eidisara74@gmail.com 4490318081 https://orcid.org/0009-0004-5254-7419 No Department of Psychology, Faculty of Psychology and Educational Science, Islamic Azad University, Ilam Branch, Ilam, Iran. گروه روانشناسی تربیتی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلام، ایران. Jahanshah Mohammadzadeh جهانشاه محمد زاده J.mohammadzadeh@ilam.ac.ir 4071637935 http://orcid.org/0000-0001-9177-1289 Yes Department of Psychology, Faculty of Psychology and Educational Science, Ilam University, Ilam, Iran. گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران.