پاییز 1399(آذر)                   برگشت به فهرست مقالات | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print


دانشیـــــــــار، گروه مشاوره، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
چکیده:   (144 مشاهده)
زمینه: مطالعات متعددی پیرامون ازدواج و عوامل ایجاد تعارض در روابط زوجین انجام شده است. اما پژوهشی که به ارائه­ ی مدلی مفهومی شامل بررسی عوامل مؤثر در شکل‌گیری استحاله، شرایط مداخله‌گر، بسترها، راهبردهای انتخابی طرفین در مواجهه با این الگوی ارتباطی و پیامدهای بروز و تداوم آن در روابط زوجین پرداخته باشد مغفول مانده است. هدف: هدف پژوهش حاضر ارائه مدل برای بررسی استحاله در ازدواج، واکاوی پدیداری فرآیند شکل‌گیری و پیامد­ های آن در روابط زوجین بود. روش: پژوهش حاضر از نوع کیفی و نظریه داده بنیاد که روشی اکتشافی است، بود. جامعۀ آماری شامل کلیۀ زوج­ های جوان تهرانی (که حد اکثر 6 سال از زندگی مشترک آنها گذشته بود) در سال 98 بود. 23 نفر از بین زوجین در دسترس با روش نمونه ­گیری نظری به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار پژوهش حاضر برای بررسی تجربه زیسته زوجین مصاحبۀ عمیق نیمه ساختار یافته بود. تحلیل داده ­ها با روش­ های کدگذاری انجام شد. یافته­ ها: از فرآیند کدگذاری باز درنهایت 273 مفهوم و 22 مقوله شناسایی شد. مقوله‌های حاصل از کدگذاری محوری، در شش دسته شامل: مقولۀ محوری استحاله «الزام تغییر و کنترل ­گری»؛ شرایط علی شامل «شناخت سطحی از خود، طرف مقابل و زمینه ­ی خانوادگی و محیطی که فرد در آن پرورش‌یافته؛ اغواگری و تدلیس، آگاهی­ های جنسیتی ضعیف و عدم واقعیت سنجی»؛ شرایط مداخله‌گر ازجمله «ضـــعیف در ذهنیت بین فردی؛ درک و ملاحظات فرهنگی، هوش هیجانی پایین، ضعف در ابراز وجود، ارتباط مبهم»؛ شرایط بسترساز مشتمل بر «ناهمگونی در ویژگی‌های فردی، ویژگی و شرایط خانوادگی و بافت اجتماعی و فرهنگی»؛ راهبردها همچون «واکنش‌های اجتنابی هیجان ­مدار همچون انتقاد منفی، انتقادگریزی، بازداری عاطفی، سواسازی، تأمین انحرافی، فاصله‌گیری و خوگیری با شرایط مشکل‌دار» و پیامدها ازجمله «تهدید هویت، بی‌اعتبار کردن، آسیب‌های روحی و روانی، تعارض و تنش، مهر سردی و انفصال­گرایی» شکل گرفت. نتیجه­ گیری: با آگاهی­دهی افراد در شرف ازدواج و زوج­ های جوان از ماهیت و جنبه‌های آسیب ­زای این الگوی معیوب و همچنین آموزش مهارت­ ها مواجهه­ ی کارآمد با آن، می ­ توان در پیشگیری از به جریان افتادن و توقف چرخه معیوب و پیش رونده استحاله در روابط زوجین گام مؤثر برداشت.
متن کامل [PDF 727 kb]   (52 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1399/3/19 | پذیرش: 1399/9/10

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

ارسال پیام به نویسنده مسئول


کلیه حقوق این وب سایت متعلق به مجله علوم روانشناختی می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2020 All Rights Reserved | Journal of psychologicalscience

Designed & Developed by : Yektaweb