گروه روانشناسی مشاوره و تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران. ، mbordbar@um.ac.ir
چکیده: (20 مشاهده)
زمینه: رابطهی معلم-دانشآموز نقش تعیینکنندهای در انگیزش، بهزیستی و پیشرفت تحصیلی دانشآموزان دارد. این رابطه زمانی رشددهنده تعریف میشود که دلبستگی عاطفی قوی، مشارکت در فعالیتها، چالش متناسب با توانایی افراد و توزیع قدرت در کلاس وجود داشته باشد. بااینحال، در ایران ابزار معتبر و استانداردی برای سنجش روابط رشددهنده معلم-دانشآموز وجود ندارد و بررسی روانسنجی چنین ابزارهایی ضرورت دارد.
هدف: پژوهش حاضر باهدف بررسی ویژگیهای روانسنجی پرسشنامه روابط رشددهنده معلم-دانشآموز (DRQ-TS) در میان دانشآموزان دختر و پسر انجام شد.
روش: این مطالعه از نوع توصیفی با هدف اعتبارسنجی ابزار بود. جامعه پژوهش شامل دانشآموزان پایههای ششم تا نهم شهر مشهد در سال تحصیلی ۱۴۰۲-۱۴۰۳ بود که ۳۴۳ نفر از آنان با نمونهگیری تصادفی چندمرحلهای انتخاب شدند. گردآوری دادهها با استفاده از پرسشنامه روابط رشددهنده (اسکالز و همکاران، 2020)، پرسشنامه محیط حامی خودمختاری (آسور و همکاران، 2000) و مقیاس احساس تعلق به مدرسه (براون و ایوانز ، 2002) انجام شد. تحلیل دادهها شامل تحلیل عاملی تأییدی، بررسی همسانی درونی، پایایی و روایی همگرا بود و با نرمافزارهای SPSS نسخه ۲۷ و Amos نسخه ۲۶ انجام شد.
یافتهها: نتایج تحلیل عاملی تأییدی از ساختار پنجعاملی پرسشنامه حمایت کرد و شاخصهای برازش مدل در سطح قابل قبول قرار داشتند. همچنین بین نمره کل و مؤلفههای روابط رشددهنده معلم-دانشآموز (از 41/0 تا 70/0)، محیط حامی خودمختاری (از 16/0 تا 30/0) و احساس تعلق به مدرسه (از 13/0 تا 25/0)، همبستگی مثبت و معناداری مشاهده شد (01/0P <). ضرایب آلفای کرونباخ از 75/0 تا 85/0، ضرایب دو نیمه کردن از 70/0 تا 83/0و ضرایب امگا مک دونالد از 76/0 تا 85/0 برای خرده مقیاسها بدست آمد که نشاندهنده پایایی مطلوب پرسشنامه است.
نتیجهگیری: بهطورکلی، یافتهها نشان داد که نسخه فارسی پرسشنامه روابط رشددهنده معلم-دانشآموز دارای ویژگیهای روانسنجی مناسبی است.
شمارهی مقاله: 3
نوع مطالعه:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
تخصصي دریافت: 1404/10/6 | پذیرش: 1405/6/10 | انتشار: 1405/9/1
| بازنشر اطلاعات |
 |
این مقاله تحت شرایط مجوز کرییتیو کامنز (CC BY-NC-ND) قابل بازنشر است. |