اثربخشی آموزش گروهی مبتنی بر درمان فراتشخیصی یکپارچه‌نگر بر تنظیم هیجان و خودزنی غیرانتحاری نوجوانان دختر

کیانی پور, زهرا; موسوی پور, سعید; شیخان, ریحانه

doi:10.61186/jps.25.159.15

پیام خود را بنویسید

ارسال به ایمیل

دوره 25، شماره 159 - ( بهار 1405ا(خرداد)، 1405 ) جلد 25 شماره 159 صفحات 17-1 | برگشت به فهرست نسخه ها

‎ 10.61186/jps.25.159.15

Mendeley

Zotero

RefWorks

Kianipour Z, moosavipour S, Sheykhan R. (2026). The effectiveness of group training based on unified transdiagnostic treatment on emotion regulation and non-suicidal self-harm in adolescent girls. Journal of Psychological Science. 25(159), : 15 doi:10.61186/jps.25.159.15
URL: http://psychologicalscience.ir/article-1-3215-fa.html

کیانی پور زهرا، موسوی پور سعید، شیخان ریحانه.(1405). اثربخشی آموزش گروهی مبتنی بر درمان فراتشخیصی یکپارچه‌نگر بر تنظیم هیجان و خودزنی غیرانتحاری نوجوانان دختر مجله علوم روانشناختی 25 (159) :17-1 10.61186/jps.25.159.15

URL: http://psychologicalscience.ir/article-1-3215-fa.html

اثربخشی آموزش گروهی مبتنی بر درمان فراتشخیصی یکپارچه‌نگر بر تنظیم هیجان و خودزنی غیرانتحاری نوجوانان دختر

زهرا کیانی پور

، سعید موسوی پور^*

، ریحانه شیخان

گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه اراک، اراک، ایران ، moosavipour@araku.ac.ir

چکیده: (229 مشاهده)

زمینه: در نوجوانان ناتوانی در موقعیت‌های اجتماعی و درگیر شدن در استرس و فشارهای نوجوانی تا حدود زیادی به ناتوانی در تنظیم هیجان نسبت داده شده است و این ناتوانی حتی می‌تواند به صورت خودزنی غیرانتحاری در نوجوانان نشان داده شود. با توجه به اینکه منبع آسیب‎پذیری رفتارهایی مانند خودزنی غیرانتحاری تا حدودی به ناتوانی در تنظیم هیجان‌ها برمی‌گردد، درمان فراتشخیصی یکپارچه‌‌نگر، این ادعا را دارد که تنظیم هیجان را به عنوان یک عامل فراتشخیصی مبنای مداخله قرار داده است.
هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش گروهی مبتنی بر درمان فراتشخیصی یکپارچه‌نگر بر تنظیم هیجان و خودزنی غیرانتحاری نوجوانان دختر انجام شد.
روش: روش پژوهش نیمه آزمایشی ﺑﺎ ﻃﺮح ﭘﻴﺶآزﻣﻮن- ﭘﺲآزﻣﻮن و ﮔـﺮوه گواه با دوره‌ی پیگیری دو ماهه بود. جامعه‌ی آماری پژوهش شامل نوجوانان دختر پایه‌ی دهم و یازدهم هنرستان‌های شاخه‌ی‌ کار و دانش شهر اراک در سال 1403 بود. حجم نمونه شامل 51 نفر (گروه گواه 26 نفر و گروه آزمایش 25 نفر) بود که به روش نمونهگیری هدفمند انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه جایگذاری شدند. ابزار پژوهش شامل مقیاس دشواری در تنظیم هیجان (گراتز و روئمر، 2004) و سیاهه‌ی آسیب به خود (سانسون و همکاران، 1998) بود. گروه درمان فراتشخیصی یکپارچه‌نگر (بارلو و همکاران، 2017) 12جلسه‌ی یک ساعته مداخله دریافت کردند. گروه گواه هیچ‌ گونه مداخلهای دریافت نکردند. دادهها با استفاده از آزمون تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر در نرم‌افزار SPSS نسخه‌ی 27 تحلیل شد.
یافته‌ها: نتایج نشان داد که آماره‌ی لامبدای ویکلز برای بررسی اثر تعامل میان گروه و زمان در متغیرهای پژوهش معنادار است (001/0>P) و درمان فراتشخیصی یکپارچه‌نگر بر تنظیم هیجان و خودزنی غیرانتحاری در مقایسه با گروه گواه اثربخشی معناداری داشته است (05/0>P) و این نتایج در مرحله‌ی پیگیری حفظ شد.
نتیجه‌گیری: پیشنهاد می‌شود روانشناسان و درمانگران از آموزش گروهی مبتنی بر درمان فراتشخیصی یکپارچه‌نگر بعنوان روشی مؤثر در بهبود تنظیم هیجان و خودزنی غیرانتحاری استفاده نمایند. همچنین مشاوران و روان‌‌شناسان مراکز مشاوره‌ی دانش‌آموزی می‌توانند برای بهبود مشکلات تنظیم هیجان و خودزنی غیر انتحاری از درمان فراتشخیصی یکپارچه‌نگر استفاده نمایند.

شماره‌ی مقاله: 15

واژه‌های کلیدی: درمان فراتشخیصی یکپارچه نگر، تنظیم هیجان، خودزنی غیرانتحاری، نوجوان

متن کامل [PDF 1328 kb] (75 دریافت)

نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1404/8/27 | پذیرش: 1404/10/17 | انتشار: 1405/3/1

فهرست منابع

1. امینی، پیمان و حیدری، امیرمحمد. (1403). تحلیل عوامل آموزشی و محیطی تأثیرگذار بر انتخاب رشته‌ی تحصیلی حسابداری در بین دانش‌آموزان (مورد مطالعه: مدارس کار و دانش و فنی و حرفه‌ای سنندج). تدریس پژوهی، 12(2), 1-24. https://doi.org/10.22034/trj.2024.140971.1981

2. بشارت، محمدعلی و بزازیان، سعید. (1396). بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی پرسشنامه‌ی تنظیم شناختی هیجان در نمونه‌ای از جمعیت ایرانی. مجله‌ی دانشکده پرستاری و مامایی، 84، 70-61. https://doi.org/22054/10/jpe.50962/2133/2020

3. دلاور، ع. (1402). روش تحقیق در روان‌شناسی و علوم تربیتی (چاپ 59). تهران: انتشارات ویرایش. ISBN: 978-6008348559

4. قزلسفلو، مهدی؛ نجاتی فر، سارا و آقازیارتی، علی.(1401). اثربخشی درمان فراتشخیصی یکپارچه بر تحمل پریشانی و تنظیم هیجان دانش‌آموزان با مشکلات رفتاری درونی شده. مجله‌ی علوم روانشناختی، 21(111). https://doi.org/10.52547/JPS.21.111.525

5. کرباسی‌زاده، فاطمه؛ عابدی، احمد وعابدی، محمدرضا(1402). اثربخشی درمان فراتشخیصی بارلو بر بهزیستی هیجانی نوجوانان مبتلا به نوموفوبیا. مجله علوم روانشناختی، دوره22، شماره 130، 202- 187. https://doi.org/10.52547/JPS.22.130.2135

6. محبی، زهرا؛ فلسفی نژاد، محمدرضا؛ قمری کیوی، حسین؛ خدابخشی کولایی، آناهیتا. (1400). تدوین و اعتباریابی روی‌آورد مداخله‌ای یکپارچه‌نگر برای خودزنی غیرانتحاری، دشواری تنظیم هیجان، رابطه‌ی مادر - دختری و افکار خودکار منفی دختران نوجوان. ماهنامه‌ی علوم روانشناختی، 20(801). https://doi.org/10.52547/JPS.20.108.2255

7. محمدپور، فاطمه، و محمدی، نرگس. (۱۴۰۳). اثربخشی درمان فراتشخیصی یکپارچه‌نگر آنلاین بر اعتیاد به اینترنت و رفتارهای پرخطر در نوجوانان دختر مبتلا به اختلال شخصیت مرزی با همبودی اختلال افسردگی. فرانتیرز در روان‌پزشکی، ۱۴، 1291579. https://doi.org/10.3389/fpsyt.2023.1291579

8. نصیری، کمیل؛ صالحی عمران، ابراهیم و عابدینی بلترک، میمنت. (1398). شناسایی عوامل مؤثر بر انتخاب رشته‌ی دانش‌آموزان رشته‌ی فنی و حرفه‌ای از دیدگاه ذی نفعان. فصلنامه‌ی مهارت‌آموزی، 7(28)، 35-50. https://search.ricest.ac.ir/dl/search/defaultta.aspx?DTC=8&DC=1251514

9. والی‌نژاد، آرزو؛ نعمت طاوسی، محترم؛ رضابخش، حسین؛ کراسکیان موجمناری، آدیس؛ و هواسی‌سومار، ناهید. (1400). نقش واسطه‌ای نیازهای بین‌فردی، تعارض والد – نوجوان در رابطه‌ی بین سبک‌های والدگری، نیازهای بنیادین با جرح خویشتن غیرخودکشی‌گرا و ایده‌پردازی خودکشی. فصلنامه‌ی روان‌شناسی کاربردی، 15(3).

10. Abedı, N., Al Aghbari, Z., & Girija, S. (2023). A systematic survey on multimodal emotion recognition using learning algorithms. Intelligent Systems with Applications, 17, 200171.https://doi.org/10.1016/j.iswa.2022.200171

11. Amini, P., & Heydari, A. M. (2024). Analysis of educational and environmental factors affecting accounting major selection among students: A case study of technical and vocational schools in Sanandaj. Tadris‑Pajouhi, 12(2), 1–24. https://doi.org/10.22034/trj.2024.140971.1981

12. Barlow, D. H., Allen, L. B., & Choate, M. L. (2020). Toward a unified treatment for emotional disorders. In D. H. Barlow (Ed.), The Neurotic Paradox, Volume 1: Progress in Understanding and Treating Anxiety and Related Disorders (pp. 141–166). Routledge.

13. Barlow, D. H., Farchione, T. J., Bullis, J. R., Gallagher, M. W., Murray‑Latin, H., Sauer‑Zavala, S., … Cassiello‑Robbins, C. (2017). The unified protocol for transdiagnostic treatment of emotional disorders compared with diagnosis-specific protocols for anxiety disorders: A randomized clinical trial. JAMA Psychiatry, 74(9), 875–884. https://doi.org/10.1001/jamapsychiatry.2017.2164

14. Besharat, M. A., & Bazazian, S. (2017). Psychometric properties of the cognitive emotion regulation questionnaire in an Iranian sample. Journal of Faculty of Nursing and Midwifery, 84, 61–70. [In Persian]https://doi.org/22054/10/jpe.50962/2133/2020

15. Brausch, A. M., Clapham, R. B., & Littlefield, A. K. (2022). Identifying specific emotion regulation deficits that associate with nonsuicidal self-injury and suicide ideation in adolescents. Journal of youth and adolescence, 51(3), 556-569. https://doi.org/1007/10/s10964-021-01525-w.

16. Buelens, T., Luyckx, K., Gandhi, A., Kiekens, G., & Claes, L. (2023). Non‑suicidal self‑injury in adolescence: Longitudinal associations with psychological distress and rumination. Journal of Abnormal Child Psychology, 47(9), 1569–1581. https://doi.org/10.1007/s10802‑019‑00531‑8.

17. De Luca, L., Pastore, M., Palladino, B. E., Reime, B., Warth, P., & Menesini, E. (2023). The development of Non-Suicidal Self-Injury (NSSI) during adolescence: A systematic review and Bayesian meta-analysis. Journal of affective disorders, 339, 648-659.‌ https://doi.org/10.1016/j.jad.2023.07.091

18. Delavar, A. (2023). Research methods in psychology and educational sciences (59th ed.). Tehran: Virayesh Publishing. ISBN: 978-6008348559. [In persian]

19. Diem-Wille, G. (2021). Psychoanalytic perspectives on puberty and adolescents: The inner world of teenagers and their parents.‌ library.oapen.org

20. Fernandes, B., Wright, M., & Essau, C. A. (2023). The role of emotion regulation and executive functioning in the intervention outcome of children with emotional and behavioural problems. Children, 10(1), 139. https://doi.org/10.3390/children10010139

21. Ghezelseflo, M., Nejati Far, S., & Aghaziarati, A. (2022). Effectiveness of unified transdiagnostic treatment on distress tolerance and emotion regulation of students with internalizing behavioral problems. Journal of Psychological Science, 21(111), 525–542. https://doi.org/10.52547/JPS.21.111.525

22. Gratz, K. L., & Roemer, L. (2004). Multidimensional assessment of emotion regulation and dysregulation: Development, factor structure, and initial validation of the difficulties in emotion regulation scale. Journal of psychopathology and behavioral assessment, 26(1), 41-54.‌ https://doi.org/1023/10/B:JOBA.08539/94/0000007455.

23. Ho, T. C., Buthmann, J., Chahal, R., Miller, J. G., & Gotlib, I. H. (2024). Exploring sex differences in trajectories of pubertal development and mental health following early adversity. Psychoneuroendocrinology, 161, 106944.‌ https://doi.org/1016/10/j.psyneuen.106944/2023

24. Kajiwara, M., Kato, N., Nishiuchi, M., Fujisato, H., Kaneko, K., Kuga, H., & Ito, M. (2025). Application of the Unified Protocol for transdiagnostic treatment of emotional disorders in a group format for adults: A scoping review protocol. Behavioral Sciences, 15(3), 389. https://doi.org/10.3390/bs15030389

25. Karbasi Zadeh, F., Abedi, A., & Abedi, M. R. (2023). The effectiveness of Barlow’s transdiagnostic treatment on the emotional well‑being of adolescents with nomophobia. Journal of Psychological Science, 22(130), 187–202. https://doi.org/10.52547/JPS.22.130.2135

26. Koenig, J., Klier, J., Parzer, P., Santangelo, P., Resch, F., Ebner-Priemer, U., & Kaess, M. (2021). High-frequency ecological momentary assessment of emotional and interpersonal states preceding and following self-injury in female adolescents. European child & adolescent psychiatry, 30(8), 1299-1308.‌https://doi.org/10.1007/s00787-020-01626-0.

27. Latimer, S., Covic, T., Cumming, S. R., & Tennant, A. (2009). Psychometric analysis of the Self-Harm Inventory using Rasch modelling. BMC psychiatry, 9(1), 53.‌ https://doi.org/10.1186/1471-244X-9-53.

28. Mohamadpour, F., & Mohammadi, N. (2024). Effectiveness of online integrative trans-diagnostic treatment on internet addiction and high-risk behaviors in female adolescents with borderline personality disorder with comorbid depressive disorder. Frontiers in Psychiatry, 14, 1291579.‌[In Persian]https://doi.org/10.3389/fpsyt.2023.1291579

29. Mohebbi, Z., Falsafi Nejad, M. R., Ghamari Kivi, H., & Khodabakhshi Koolaee, A. (2022). Formulation and validation of intervention approach for non‑suicidal self‑injury, emotion regulation difficulty, mother–daughter relationship and negative automatic thoughts in adolescent girls. Journal of Psychological Science, 20(108), 2255–2268. https://doi.org/10.52547/JPS.20.108.2255

30. Nasiri, K., Salehi-Omran, E. & Abedini Beltrak, M. (2019). Identifying factors affecting the choice of technical and vocational students' major from the perspective of stakeholders. Skill Training Quarterly, 7(28), 35-50. [In persian]. [In Persian] https://search.ricest.ac.ir/dl/search/defaultta.aspx?DTC=8&DC=1251514.

31. Newman, M. G., Rackoff, G. N., Zhu, Y., & Kim, H. (2023). A transdiagnostic evaluation of contrast avoidance across generalized anxiety disorder, major depressive disorder, and social anxiety disorder. Journal of Anxiety Disorders, 93, 102662.‌ https://doi.org/10.1016/j.janxdis.2022.102662

32. Osma, J., Peris Baquero, Ó., Suso Ribera, C., & Navarro Haro, M. V. (2022). Unified protocol in a group format for improving specific symptoms of emotional disorders in the Spanish public health system. Psicothema, 34(1), 25–34. https://doi.org/10.7334/psicothema2021.246

33. Roberge, P., Provencher, M. D., Gaboury, I., Gosselin, P., Vasiliadis, H. M., Benoît, A., … Norton, P. J. (2022). Group transdiagnostic cognitive-behavior therapy for anxiety disorders: A pragmatic randomized clinical trial. Psychological Medicine, 52(13), 2460–2470.https://doi.org/10.1017/S0033291720004316

34. Ross, D. A., Hinton, R., Melles-Brewer, M., Engel, D., Zeck, W., Fagan, L., … Mohan, A. (2020). Adolescent well-being: A definition and conceptual framework. Journal of Adolescent Health, 67(4), 472. https://doi.org/10.1016/j.jadohealth.2020.06.042

35. Sahi, R. S., Eisenberger, N. I., & Silvers, J. A. (2023). Peer facilitation of emotion regulation in adolescence. Developmental Cognitive Neuroscience, 62, 101262.‌ https://doi.org/1016/10/j.dcn.101262/2023

36. Sansone, R. A., Wiederman, M. W., & Sansone, L. A. (1998). The self‐harm inventory (SHI): Development of a scale for identifying self‐destructive behaviors and borderline personality disorder. Journal of clinical psychology, 54(7), 973-983.‌ https://doi.org/10.1002/(SICI)1097-679(199811)

37. Sauer-Zavala, S., Rosellini, A. J., Bentley, K. H., Ametaj, A. A., Boswell, J. F., Cassiello-Robbins, C. & Barlow, D. H. (2021). Skill acquisition during transdiagnostic treatment with the unified protocol. Behavior therapy, 52(6), 1325-1338. https://doi.org/1016/10/j.beth.03/001/2021

38. Silvers, J. A. (2022). Adolescence as a pivotal period for emotion regulation development. Current opinion in psychology, 44, 258-263.‌ https://doi.org/1016/10/j.copsyc.09/023/2021

39. Valinezhad, A., Nemattavousi, M., Rezabakhsh, H., Kraskian Mujemnari, A., & Hovassi Soomer, N. (2021). The mediating role of interpersonal needs, parent–adolescent conflict in the relationship between parenting styles, basic needs with non-suicidal self-injury, suicidal ideation. Applied Psychology, 15(3), 537–564. [In Persian] https://doi.org/10.52547/apsy.2021.222881.1093

40. Wang, Z., Li, D., Chen, Y., Tao, Z., Jiang, L., He, X., & Zhang, W. (2024). Understanding the subtypes of non-suicidal self-injury: A new conceptual framework based on a systematic review. Psychiatry Research, 334, 115816.‌ https://doi.org/10.1016/j.psychres.2024.115816

41. Xiao, Q., Song, X., Huang, L., Hou, D., & Huang, X. (2022). Global prevalence and characteristics of non-suicidal self-injury between 2010 and 2021 among a non-clinical sample of adolescents: A meta-analysis. Frontiers in psychiatry, 13, 912441.‌ https://doi.org/10.3389/fpsyt.2022.912441